Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Υπογονιμότητα



Η υπογονιμότητα είναι μία συχνή κατάσταση με σημαντικές ψυχολογικές, κοινωνικές, και οικονομικές επιπτώσεις.

Ορίζεται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ως η αδυναμία επίτευξης κύησης (εγκυμοσύνης) μετά από 12 μήνες ελεύθερων, τακτικών σεξουαλικών επαφών. Στις περιπτώσεις που η γυναίκα είναι άνω των 35 ετών ή υπάρχει ιατρικό ιστορικό του ζεύγους, που πιθανόν σχετίζεται με την αδυναμία σύλληψης, το όριο ελαττώνεται στους 6 μήνες.

Περίπου το 15% των ζευγαριών, αντιμετωπίζει προβλήματα γονιμότητας. Τα αίτια μπορεί να αφορούν μόνο την γυναίκα, τον άνδρα ή και τους δύο, καθώς και να παραμείνουν ανεξήγητα. Μεγάλη σημασία έχει να θυμόμαστε, ότι στο ζευγάρι μπορεί να συνυπάρχουν κάποια αίτια, άρα η αρχική διαγνωστική προσέγγιση της υπογονιμότητας, θα πρέπει να περιλαμβάνει και τους δύο.
Η διαδικασία της διάγνωσης και της θεραπείας της υπογονιμότητας, αποτελεί στρεσογόνο ερέθισμα για το ζευγάρι. Συνήθως υπάρχουν συναισθήματα λύπης, θυμού, αγωνίας, καθώς και κάποια δυσαρμονία στη σχέση τους. Το ζευγάρι θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με ενσυναίσθηση τόσο από τον γιατρό όσο και από το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο.
Αρκετοί οργανικοί και συναισθηματικοί παράγοντες μπορεί να προκαλέσουν υπογονιμότητα.

Αίτια στην γυναίκα
- Ωοθηκική δυσλειτουργία
- Σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών
- Διαταραχές κύκλου (όλιγο- αμηνόρροια)
- Πρώιμη ωοθηκική ανεπάρκεια
- Αυξημένη προλακτίνη
- Φλεγμονώδης νόσος της πυέλου ( χλαμύδια, γονόρροια)
- Ενδομητρίωση
- Ορμονικές διαταραχές
- Ανατομικές ανωμαλίες του γεννητικού συστήματος
- Καρκίνος – χημειοθεραπεία

Αίτια στον άνδρα
- Κιρσοκήλη (διόγκωση σπερματικής φλέβας)
- Λοιμώξεις: χλαμύδια, γονόρροια, παρωτίτιδα (μαγουλάδες), προστατίτιδα
- Έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες, βαρέα μέταλλα, ακτινοβολία
- Παλίνδρομη εκσπερμάτιση
- Χρωμοσωμικές ανωμαλίες : σύνδρομο Klinefelter
- Ορμονικές διαταραχές: χαμηλή τεστοστερόνη
- Ανατομικές ανωμαλίες του γεννητικού συστήματος
- Καρκίνος – χημειοθεραπεία

Παράγοντες κινδύνου στην γυναίκα και στον άνδρα
- Μεγάλη ηλικία
- Αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ
- Κάπνισμα
-Διατροφικές διαταραχές, χαμηλή θρέψη, παχυσαρκία
- Υπερβολική φυσική άσκηση
- Συναισθηματικό stress ( Υποθάλαμο-υποφυσιακός άξονας, Ορμονικές διαταραχές)

Με τακτική σεξουαλική επαφή, τα περισσότερα υγιή ζευγάρια κάτω των 30 έχουν 25-30% πιθανότητες το μήνα να συλλάβουν. Μετά την ηλικία των 35, οι πιθανότητες εγκυμοσύνης ελαττώνονται και ακόμα περισσότερο μετά τα 40. Η ακριβής ηλικία, που αρχίζει η έκπτωση της γονιμότητας, διαφέρει σε κάθε γυναίκα.

Διαγνωστική προσέγγιση υπογονιμότητας

Ιστορικό -Βασικές ερωτήσεις είναι:

Διάρκεια υπογονιμότητας, χαρακτηριστικά κύκλου (σταθερός ή μη), γυναικολογικό ιστορικό (χειρουργικές επεμβάσεις, σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα), οικογενειακό ιστορικό (άλλα μέλη στην οικογένεια με προβλήματα υπογονιμότητας), καθώς και ερωτήσεις που αφορούν τον τρόπο ζωής, όπως κάπνισμα, αλκοόλ, φυσική άσκηση, στρες.

Φυσική εξέταση - Βασικά σημεία:
Ο δείκτης μάζας σώματος (BMI) καθώς και η ύπαρξη κοιλιακής παχυσαρκίας, πρέπει να σημειώνονται, μια και ακραίες τιμές του BMI σχετίζονται με υπογονιμότητα και η κοιλιακή παχυσαρκία με αντίσταση στην ινσουλίνη.
Ελέγχονται τα δευτερογενή χαρακτηριστικά του φύλου (ύψος, τριχοφυΐα), τυχόν ύπαρξη ενδοκρινοπάθειας (θυρεοειδής), η παρουσία ανατομικών ανωμαλιών της μήτρας.

Εργαστηριακός έλεγχος
Σπερμοδιάγραμμα : Το δείγμα συλλέγεται μετά 2 έως 5 ημέρες αποχής και μεταφέρεται στο εργαστήριο εντός μιας ώρας. Αναλόγως των αποτελεσμάτων, ενδέχεται να χρειαστεί επανεξέταση του σπέρματος και περαιτέρω έλεγχος με βάση τα παθολογικά ευρήματα.
Ορμονικός έλεγχος στη γυναίκα

Μέτρηση προγεστερόνης PRG την 21 (19-23) ημέρα του κύκλου σε κύκλο 28 ημερών. Επίπεδα προγεστερόνης >3ng/ml αποδεικνύουν πρόσφατη ωορρηξία.

Η μέτρηση ωοθυκαλιοτρόπου ορμόνης FSH, ωχρινοτρόπου LH, οιστραδιόλης Ε2, προλακτίνης PRL, τεστοστερόνης ,θειικής δευδροεπιανδροστερόνης DHEA-S και 17-OH-PRG πραγματοποιείται την 2-6 ημέρα του κύκλου εμμηνορρυσίας.

Μέτρηση θυρεοειδοτρόπoυ ορμόνης TSH

Μέτρηση αντιμυλλέριου ορμόνης AMH

Ορμονικός έλεγχος στον άνδρα

Μέτρηση FSH, LH , τεστοστερόνη

Μέτρηση προλακτίνη, οιστραδιόλη

Μέτρηση θυρεοειδοτρόπoυ ορμόνης TSH

Μέτρηση αντιμυλλέριου ορμόνης AMH

Καλλιέργειες γεννητικού συστήματος
Αναζήτηση λοίμωξης από χλαμύδια (ανοσοφθορισμός, Elisa, PCR)
Γυναικολογικός υπέρηχος
Υστεροσαλπιγγογραφία (αναζήτηση συμφύσεων)

Θεραπεία
- Φάρμακα για την αντιμετώπιση των λοιμώξεων
- Φάρμακα για την ωρίμανση και απελευθέρωση ωαρίων
- Σπερματέγχυση
- Εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF)

Η σεξουαλική επαφή πριν και κατά την διάρκεια της ωορρηξίας αυξάνει τις πιθανότητες σύλληψης.

Αν ο κύκλος είναι 28 ημέρες, η ωορρηξία συμβαίνει 2 εβδομάδες πριν την έναρξη της επόμενης εμμηνορρυσίας (περίοδος).
Το ζευγάρι θα πρέπει να έχει σεξουαλική επαφή, τουλάχιστον ανά 3 ημέρες μεταξύ της 10ης και 18ης ημέρας από την έναρξη της περιόδου (το σπέρμα παραμένει ζωντανό 3 ημέρες, ενώ το ωάριο μπορεί να γονιμοποιηθεί για μερικές ώρες).

Ένα στα πέντε ζευγάρια θα καταφέρει εγκυμοσύνη χωρίς θεραπεία και πάνω από τα μισά με θεραπεία.

Πρόληψη
Χρήση προφυλακτικού για την αποφυγή σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων, όπως χλαμύδια και γονόρροια.
Η υιοθέτηση υγιεινού τρόπου ζωής, με σωστή διατροφή και άσκηση, αυξάνει τις πιθανότητες επίτευξης κύησης (εγκυμοσύνης).


iatrica
Γουρνιεζάκη Γαλάτεια, MD
Iατρός Βιοπαθολόγος


Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Τριπλή δόση νάρκωσης στο αίμα της 15χρονης που πέθανε μετά από επίσκεψη σε οδοντίατρο

Σοκ έχει προκαλέσει ο ξαφνικός θάνατος μίας 15χρονης βορειοηπειρώτισσας που ζούσε στα Γιάννενα, πριν από μερικούς μήνες σε νοσοκομείο της Αλβανίας. Η 15χρονη έχασε ξαφνικά τη ζωή του έπειτα από επίσκεψη σε οδοντίατρο στους Αγίους Σαράντα. Ο πατέρας της μικρής είχε ζητήσει να γίνει ιατροδικαστική πραγματογνωμοσύνη και στην Ελλάδα καθώς δεν μπορούσε να δεχθεί την έκθεση ιατροδικαστή στην Αλβανία που έδειχνε ως αιτία θανάτου της 15χρονης κόρης του την εσωτερική αιμορραγία. Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία απο την ιατροδικαστική έκθεση που έγινε στην Ελλάδα κατόπιν αιτήματος του πατέρα, στο αίμα της 15χρονης εντοπίστηκε τριπλάσια ποσότητα φαρμάκου νάρκωσης από τα επιτρεπόμενα όρια. «Στο αίμα του παιδιού μου, δύο ώρες πριν πεθάνει βρέθηκαν 13.6 mg/ml φαρμάκου ύπνωσης την ώρα που το επιτρεπτό όριο είναι στα 2-5 mg/ml, ανάλογα με την ηλικία και τα κιλά του καθενός. Θα συνεχίσω να αναζητώ την αλήθεια για το τι έκαναν στο παιδί μου ακόμη και αν οι αρμόδιοι στην Αλβανία προσ...

Οι 9 Θαυματουργές Χρήσεις της Ασπιρίνης που Σίγουρα ΔΕΝ γνωρίζεις!

Δείτε παρακάτω τις 9 φαρμακευτικές και μη, χρήσεις ″έκπληξη″ της ασπιρίνης: 1. Θεραπεία για τα τσιμπήματα των εντόμων : Διαλύστε μία ασπιρίνη σε νερό και ψεκάστε το παραπάνω μείγμα στο σημείο που είναι το τσίμπημα κουνουπιού ή μέλισσας. Αφήστε το διάλυμα για μερικά λεπτά μέχρι η φαγούρα και ο ερεθισμός να υποχωρήσουν. 2. Λευκαντικό για τα χέρια : Για να απαλλαγείτε από τους κίτρινους λεκέδες του τσιγάρου ή τις καφές κηλίδες στα χέρια, σπάστε 2-3 δισκία και αναμείξτε τα με λεμόνι. Απλώστε στους αντιαισθητικούς λεκέδες που υπάρχουν στις άκρες των δακτύλων, επαναλάβετε σε τακτά χρονικά διαστήματα και γρήγορα θα εξαφανιστούν. 3. Θεραπεία ακμής : Σπάστε δύο-τρία δισκία και αναμείξτε τα με μικρή ποσότητα νερού. Απλώστε το μείγμα στα σπυράκια, αφήστε 2-3 λεπτά και ξεπλύνετε. Τα σπυράκια θα ξεραθούν και θα εξαφανιστούν γρηγορότερα. 4. Αντί-μυκητιασικό βελτιωτικό εδάφους: Για να καταπολεμήσετε τους μύκητες του εδάφους και τα ζιζάνια, διαλύστε ένα δισκίο ασπιρίνης σε ...

Συγκρούσεις - Από την ματαίωση των προσδοκιών μας στην ουσιαστική επικοινωνία

Οι διαφωνίες και οι συγκρούσεις είναι μέρος της ζωής μας, των σχέσεων μας και τελικά μέρος του εαυτού μας. Ακόμα και αυτή τη στιγμή μπορεί να βιώνουμε μία εσωτερική σύγκρουση σκεπτόμενοι αν θέλουμε να συνεχίσουμε να διαβάζουμε αυτό το κείμενο ή όχι. Πότε όμως η διαφωνία εξελίσσεται σε σύγκρουση και κατά πόσο φωτίζει κάποιες σκοτεινές πλευρές της προσωπικότητας μας, μίας σχέσης ή μίας κοινωνίας; Η διαφωνία αναφέρεται κυρίως σε μία διαφορά απόψεων, σε μία ασυμφωνία προσέγγισης ανάμεσα σε δύο πλευρές. Η σύγκρουση όμως είναι κάτι παραπάνω από απλή ασυμφωνία και αποτελεί ένα επίμονο θέμα προστριβής το οποίο έχει διάρκεια. Αφού λοιπόν παραμένει για καιρό, μπορεί να αλλάζει μορφές και να εξελίσσεται προκαλώντας πολλά προβλήματα τα οποία συνιστούν εκφάνσεις του ίδιου ζητήματος. Από αυτή την άποψη η σύγκρουση αντιμετωπίζεται ως μία διαδικασία και έχει 3 ποιοτικές διαβαθμίσεις Α) Η προοπτική να προκύψει σύγκρουση υπάρχει όταν 2 πλευρές έρχονται αντιμέτωπες με δύο ή περισσ...