Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Εγγύτητα στις διαπροσωπικές σχέσεις: Μαζί ή… και μόνοι;




Η έννοια της εγγύτητας ανάμεσα σε ένα ζευγάρι αναφέρεται σε μια «γνήσια» σύνδεση μεταξύ δύο ανθρώπων που βρίσκονται σε σχέση. Ωστόσο, ο βαθμός εγγύτητας μπορεί να ποικίλλει από σχέση σε σχέση.
Η «γνήσια» αυτή σύνδεση μεταξύ δύο ερωτικών συντρόφων αντανακλά μια αμοιβαιότητα συναισθημάτων που εκφράζονται στη σκέψη και τη συμπεριφορά τους. Μια σειρά από παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας, της εμπιστοσύνης, της ουσιαστικής επικοινωνίας και τη σεξουαλικής αποκλειστικότητας έχουν αναγνωριστεί ως σημαντικοί για την εγγύτητα μεταξύ των ερωτικών συντρόφων.
Λιγότερη έμφαση έχει δοθεί – καθώς αποτελεί μια παράδοξη ίσως προϋπόθεση – στη σημασία της «ικανότητας να μένει μόνος» καθένας από τους συντρόφους,  προκειμένου να διασφαλιστεί μια ουσιαστική εγγύτητα ανάμεσα στο ζευγάρι.

Ποια είναι όμως η «ικανότητα να μένει κανείς μόνος»;
Ο Donald Winnicott, Βρετανός ψυχαναλυτής, αναφέρθηκε στην ανάπτυξη της ατομικότητας, που ξεκινά με την ικανότητα του βρέφους να είναι μόνο με την παρουσία της μητέρας. Υποστήριξε ότι είναι πολύ σημαντικό η μητέρα να παρέχει στο βρέφος μια σταθερή, μη παρεμβατική και μη απαιτητική παρουσία κατά τη διάρκεια φάσεων ηρεμίας. Αυτό επιτρέπει στο βρέφος να βιώσει φάσεις κατά τις οποίες απλώς “συνεχίζει- να-υπάρχει”. Αυτή η εμπειρία δίνει στο βρέφος την ευκαιρία να αισθάνεται ασφαλές στην παρουσία κάποιου άλλου, που σταδιακά οδηγεί στην “ικανότητα να παραμένει μόνο του”, ικανότητα που εκφράζει σημαντική συναισθηματική ωριμότητα, καθώς δείχνει ότι το παιδί έχει εσωτερικεύσει μια σταθερή εικόνα του εαυτού σε σχέση.
Ως εκ τούτου, ο δεσμός που είχαμε ως βρέφη με τους γονείς μας ή με τους ανθρώπους που μας φρόντιζαν, παίζει καθοριστικό ρόλο στο πώς θα σχετιζόμαστε σε όλες τις σχέσεις μας στο μέλλον και κατά συνέπεια τι βαθμό οικειότητας θα θέλουμε να καλλιεργήσουμε μέσα σε αυτές.
Γιατί αυτό είναι προϋπόθεση για την εγγύτητα ανάμεσα σε δύο ανθρώπους;

1) Η ικανότητα να μένει κανείς μόνος διασφαλίζει τη δυνατότητα επιλογής. Οι σχέσεις είναι σημαντικό να προκύπτουν ως επιθυμία και επιλογή και όχι στα πλαίσια ενός φόβου μοναξιάς που πυροδοτεί σκέψεις, όπως «Δεν αντέχω να είμαι μόνος. Νιώθω αβοήθητος και δεν αξίζω». Πολλές φορές, οι άνθρωποι νιώθουν δυσφορία στην σκέψη ότι μπορεί να μείνουν μόνοι και προσκολλούνται σε κάποιον προκειμένου να αποφύγουν μια την εγκατάλειψη ή την απόρριψη από τον/την σύντροφό τους.
2) Η πραγματική εγγύτητα είναι εφικτή όταν ο αποχωρισμός των δύο συντρόφων δεν πυροδοτεί άγχος και αισθήματα ανεπάρκειας. Ευρήματα σε μελέτες σχετικά με τον αποχωρισμό, υποστηρίζουν ότι σε καταστάσεις αποχωρισμού παρατηρείται αύξηση της ντοπαμίνης και επινεφρίνης, νευροδιαβιβαστές που σχετίζονται με τη σεξουαλική επιθυμία.
3) Τέλος, η πραγματική εγγύτητα ξεκινά με μια άνεση στη δική μας αίσθηση του εαυτού, η οποία θα μας επιτρέψει να συνδεθούμε με ένα γνήσιο τρόπο με κάποιο άλλο άτομο χωρίς να  προσπαθούμε να γίνουμε αυτό που κάποιος άλλος θέλει ή χρειάζεται να είμαστε.
Αν κάποιος είναι «ικανός να μείνει μόνος»…

Μπορεί να έχει μια στενή διαπροσωπική σχέση και παράλληλα να διατηρεί την αίσθηση αυτονομίας του.
Επιθυμεί και απολαμβάνει τον κοινό χρόνο με τον/την σύντροφό του τόσο, όσο και τον δικό του προσωπικό χρόνο.
Δεν νιώθει δυσφορία ή ανασφάλεια, όταν ο/η σύντροφός του επιλέγει να περάσει χρόνο με άλλους ανθρώπους.
Μπορεί να αποδεχτεί την διαφορετικότητα στις απόψεις με τον/την σύντροφο, χωρίς αυτή η διαφωνία να ερμηνεύεται ως απορριπτική στάση στη δική του άποψη.
Μπορεί να αρνηθεί κάτι στον/στη σύντροφό του, χωρίς το φόβο απόρριψης ή ενοχή.
Μπορεί να εκφράσει θυμό στον/στην σύντροφό του.
Μπορεί να διαχειριστεί μια διαφωνία ή έναν καβγά με τον/την σύντροφό του, χωρίς να πάρει τη θέση του «κατήγορου» ή του «κατηγορούμενου».
Μπορεί να αντέξει την επακόλουθη συναισθηματική απόσταση μετά από μια διαφωνία με τον/την σύντροφό του, χωρίς να φοβάται πως θα απορριφθεί ή θα εγκαταλειφθεί.
Μπορεί να νιώσει άνετα να ζητήσει τη βοήθεια ή την υποστήριξη του/της συντρόφου, χωρίς να φοβάται πως αυτό θα αποτελέσει πλήγμα στην αυτοεκτίμηση του/της.

Ασπασία Νίκα, Ψυχολόγος- Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία
http://www.mypsychology.gr/
Δημοσίευση σχολίου

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Πράσινα κόπρανα: Να ανησυχήσω ή όχι;

Ανδιαπιστώσετε ότι τα κόπρανά σας είναι πράσινα, πιθανότατα να θορυβηθείτε. Όμως, το περίεργο αυτό χρώμα, δεν αποτελεί απαραίτητα αιτία ανησυχίας. Το χρώμα των κενώσεων σας είναι συχνά μια αντανάκλαση του τι τρώτε. Το πράσινο χρώμα ενδεχομένως να οφείλεται στην κατανάλωση πολλών πράσινων λαχανικών, όπως το σπανάκι και το μπρόκολο, καθώς αυτές οι τροφές περιέχουν μεγάλες ποσότητες μιας πράσινης χρωστικής ουσίας, της χλωροφύλλης.
Άλλες διατροφικές πιθανές αιτίες είναι η λήψη συμπληρωμάτων σιδήρου και χρωματισμένα με πράσινο τρόφιμα, όπως ορισμένα μίγματα αρωματισμένων ποτών, γρανίτες και κερασάκια τουρτών γενεθλίων,.
Η χολή, το κίτρινο-πράσινο πεπτικό υγρό που εκκρίνεται από το ήπαρ και αποθηκεύεται στη χοληδόχο κύστη, μπορεί επίσης να ευθύνεται για τα πράσινα κόπρανα.
«Το φυσιολογικό χρώμα των κοπράνων είναι καφέ. Η παρουσία της χολερυθρίνης στη χολή ευθύνεται για το χρώμα των κοπράνων. Διαταραχές στη χολερυθρίνη είναι δυνατόν να χρωματίσουν τα κόπρανα πράσινα, γκρι ή λευκά, σαν στό…

Δικαιολογίες που έχεις μεγαλώσει αρκετά για να ακούς

Γράφει η Σοφία Μαυραντζά
Λες ψέματα; Ψάχνεις δικαιολογίες τύπου «έχω δέκατα», «πονάει η κοιλιά μου», «ένα μεγάλο ρακούν έκρυψε το τηλέφωνό μου» για να μη βγεις για ποτό; Τότε μη συνεχίζεις να διαβάζεις. Αυτό το κείμενο γράφτηκε για όλες εκείνες που βαρέθηκαν να ακούν δικαιολογίες, που ζητούν εξηγήσεις στα ίσα (όπως ακριβώς τις δίνουν) και που έχουν τραγουδήσει το «Ψεύτικα» της Αννούλας παραπάνω από 250 φορές στη ζωή τους.
Πάμε να δούμε παρέα τις πέντε πιο δημοφιλείς δικαιολογίες που μεγάλωσες αρκετά (και βαρέθηκες πια) να ακούς.
Δεν κατάλαβα ότι σε πείραξε Το ακούς παντού. Το ακούς στο γραφείο, το ακούς στο αμάξι, το ακούς στο σπίτι, το ακούς από το κινητό, το ακούς δίπλα σου, μπροστά σου, γενικά ΤΟ ΑΚΟΥΣ. «Δεν κατάλαβα ότι σε πείραξε που δεν σε κοινοποίησα στο μέιλ που έστειλα στον διευθυντή και έλεγα ότι εσύ έχασες την ημερομηνία παράδοσης», «Δεν κατάλαβα ότι σε πείραξε που πήγα τρεις μέρες σερί για μπάλα με τα παιδιά», «Δεν κατάλαβα ότι σε πείραξε που πήγαμε με τη Μαρία στο θέατρο κ…

Οριακή διαταραχή προσωπικότητας: αλήθειες και μύθοι

Η οριακή, ή μεταιχμιακή, διαταραχή προσωπικότητας αποτελεί μία σοβαρή ψυχιατρική πάθηση που χαρακτηρίζεται από ασταθείς και θυελλώδεις σχέσεις, αδιαμόρφωτη αίσθηση ταυτότητας, χρόνια αισθήματα κενού και πλήξης, ασταθείς διαθέσεις και σχεδόν ανύπαρκτο έλεγχο της παρορμητικότητας σε τομείς όπως η κατασπατάληση χρημάτων, η κατανάλωση τροφής, οι σεξουαλικές επαφές και η χρήση ουσιών.
Ο φόβος της πραγματικής ή φανταστικής εγκατάλειψης από τα αγαπημένα τους πρόσωπα αποτελεί μία βαθιά ανησυχία για τα άτομα που παρουσιάζουν τη διαταραχή αυτή και συχνά ο φόβος αυτός αποτελεί την αιτία που προκαλεί τις καταστροφικές συμπεριφορές τους. Μάλιστα, ορισμένοι είναι σε θέση να φτάσουν σε επικίνδυνα μονοπάτια για να αποφύγουν αυτόν τον φόβο, κάνοντας, για παράδειγμα, απόπειρα αυτοκτονίας ή καταφεύγοντας στον αυτοακρωτηριασμό.
Τα πέντε πιο δύσκολα συμπτώματα της οριακής διαταραχής προσωπικότητας είναι τα παρακάτω: 1. Προβλήματα με τις σχέσεις (φόβος εγκατάλειψης, ασταθείς σχέσεις). 2. Ασταθή συναισθήμ…