Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Πώς η κατανόηση των συναισθημάτων βοηθά τον έφηβο να παίρνει σωστές αποφάσεις



Κατά τη νηπιακή και παιδική ηλικία, παρατηρείται μία ραγδαία ανάπτυξη στον συναισθηματικό κόσμο ενός παιδιού και κατά την εφηβεία, τα παιδιά, βιώνουν έντονες συναισθηματικές διακυμάνσεις.


Στην προσχολική ηλικία, μπορούν να αναγνωρίζουν τα θετικά συναισθήματα των άλλων, όπως και ένας ενήλικας, όμως δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν τα αρνητικά, δηλαδή δεν έχουν ανεπτυγμένη την ενσυναίσθηση. Με τον όρο ενσυναίσθηση εννοούμε την ανάπτυξη των ώριμων συναισθημάτων και της ηθικής ανάπτυξης, μας εξηγεί ο κ. Στέλιος Μαντούδης, Αναπτυξιακός Εργοθεραπευτής.
Η ανάπτυξη της ενσυναίσθησης διευκολύνεται από θετικά (π.χ. συμπόνια, θαυμασμός) αλλά και δυσάρεστα (αρνητικά) συναισθήματα (π.χ. θυμός, ενοχή) και ενισχύεται η ηθική συμπεριφορά. Η συναίσθηση της ενοχής προϋποθέτει, ο έφηβος, να έχει ενσυναίσθηση και ανάλογες κοινωνικές εμπειρίες ώστε να μπορέσει να κατανοήσει τη σημαντικότητα/ συνέπειες των πράξεων του.
Έτσι, παρόλο που παιδιά ηλικίας 2.5-3 ετών και με ποσοστό πάνω από 90% μπορούν να κατανοήσουν τον όρο «φοβάμαι», μόνον δύο στα δέκα παιδιά μεταξύ 4,5 και 5 χρόνων μπορούν να κατανοήσουν τον όρο «ένοχος».

Θα πρέπει να σημειώσουμε, ωστόσο, ότι η αδυναμία των νηπίων να χρησιμοποιήσουν τον όρο «ένοχος» και «ενοχή» δε σημαίνει απαραίτητα και ότι δεν είναι σε θέση να βιώσουν το συναίσθημα της ενοχής.

Η συμβουλή του Ειδικού
Η κατανόηση των συναισθημάτων είναι μια πολύπλοκη διαδικασία που επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες. Όταν ένας έφηβος μπορεί να κατανοεί και να ερμηνεύει τα συναισθήματα του, έχει ένα βασικό πλεονέκτημα, να γνωρίζει πώς να παίρνει σωστές αποφάσεις, να ισοζυγίζει την λογική σκέψη με τα συναισθήματα και να αποφασίζει. Αντίθετα, συναισθηματικά ανώριμοι έφηβοι οδηγούνται από τα παροδικά συναισθήματα, άλλοτε είναι χαρούμενοι και αισιόδοξοι, ενώ άλλοτε πολύ λυπημένοι και απαισιόδοξοι. Το πρόγραμμα προσωπικής ανάπτυξης life skills βοηθά τον έφηβο να μάθει να αναγνωρίζει τα συναισθήματα του και να ωριμάσει συναισθηματικά.

Στέλιος Μαντούδης
Αναπτυξιακός Εργοθεραπευτής
Επιστημονικά Υπεύθυνος των Αναπτυξιακών Κέντρων Mandou
Δημοσίευση σχολίου

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Ανεύρυσμα στο κεφάλι - Πώς θα αναγνωρίσετε τη ρήξη πριν να είναι πολύ αργά

Ανεύρυσμα ονομάζεται η αποδυνάμωση που παρατηρείται σε κάποιο σημείο του τοιχώματος ενός αιμοφόρου αγγείου, η οποία επιτρέπει να σχηματιστεί στο σημείο αυτό ένα εξόγκωμα, καθώς το αίμα διαπερνά το αγγείο και ασκεί πίεση. Το ανεύρυσμα μοιάζει με ένα μικρό μπαλόνι που μπορεί να «σκάσει» οποιαδήποτε στιγμή.
Η ρήξη του ανευρύσματος αποτελεί επείγουσα κατάσταση. Εάν το ανεύρυσμα έχει σχηματιστεί σε αιμοφόρο αγγείο του εγκεφάλου, η ρήξη συνεπάγεται ότι διαρρέει αίμα στους γύρω ιστούς.
Το ανεύρυσμα δεν γίνεται αντιληπτό εκτός κι αν επέλθει η ρήξη. Εκτιμάται ότι ποσοστό 6-9% του πληθυσμού έχει ανεύρυσμα χωρίς να το γνωρίζει.
Η ρήξη βέβαια δεν συμβαίνει πάντα. Μάλιστα, ακόμη κι αν το ανεύρυσμα εντοπιστεί έγκαιρα, για παράδειγμα κατά τη διάρκεια εξέτασης (π.χ. μαγνητική ή άλλη απεικονιστική εξέταση), οι γιατροί δεν συνιστούν κάποια θεραπευτική παρέμβαση εκτός κι αν το μέγεθός του είναι αρκετά μεγάλο ή αν ο ασθενής έχει οικογενειακό ιστορικό ρήξης ανευρύσματος.
Τι συμβαίνει κατά τη ρήξη του ανευ…

Δύο παθήσεις που «μιμούνται» την κατάθλιψη

Πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση JAMA έδειξε ότι περίπου ένας στους τρεις ασθενείς (ποσοστό 33,1%) που έχει λάβει διάγνωση για άσθμα τελικά δεν πάσχει από αυτήν την πάθηση αλλά από κάποια άλλη, όπως κάποιο νόσημα καρδιοαναπνευστικής φύσης, αλλεργίες ή καούρες.

Δεν είναι όμως μόνο το άσθμα πάθηση που μπερδεύει τους γιατρούς. Ακόμη μεγαλύτερη σύγχυση επικρατεί, τόσο μεταξύ των ειδικών όσο και μεταξύ των ίδιων των ασθενών, όταν πρόκειται για ψυχικές ασθένειες, όπως η κατάθλιψη.

Στις νεαρές ηλικίες, η διάγνωση για κατάθλιψη συχνά «συγκαλύπτει» τον υποθυρεοειδισμό, μια διαταραχή του θυρεοειδούς που οφείλεται στη χαμηλή παραγωγή θυροξίνης από τον αδένα σε σχήμα πεταλούδας που βρίσκεται στον λαιμό. Όπως αναφέρει η Λιν Μάινοτ, διευθύνων σύμβουλος του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Thyroid UK, είναι εξαιρετικά συχνό φαινόμενο, ειδικά στις γυναίκες, να δίνεται διάγνωση για κατάθλιψη και κατ’ επέκταση συνταγή για αντικαταθλιπτικά ενώ στην πραγματικότητα χρειάζεται αγωγή με θυροξίνη…

Yποτίμηση, συγκρούσεις, εξάρτηση στις ερωτικές σχέσεις - Τι κρύβεται από πίσω;

Πώς εξηγούνται αυτά τα χαρακτηριστικά στις ερωτικές σχέσεις; Oι περισσότεροι από εμάς έχουμε γίνει ακροατές διάφoρων ερωτικών ιστοριών που κατέλειξαν άδοξα.
Οι πρωταγωνιστές συνήθως, υποτιμούν τον πρώην σύντροφο τους, παραπονιούνται ότι είχαν χάσει τον εαυτό τους και περιγράφουν την σχέση ως «ασφυκτικά εξαρτητική».
Πώς όμως θα μπορούσαμε να δικαιολογήσουμε την συνύπαρξη των παραπάνω προβλημάτων στις περισσότερες «προβληματικές» σχέσεις;
Η εξήγηση του παραπάνω φαινομένου θα μπορούσε να συνοψιστεί περιεκτικά, περιγράφοντας τον μηχανισμό της προβολικής ταύτισης .
Τι είναι λοιπόν αυτός ο μηχανισμός ;
Οι άνθρωποι έχουμε μια πολύ ισχυρή τάση να επαναλαμβάνουμε στο εδώ και το τώρα το τραυματικό αλλά υπερβολικά οικείο σενάριο του παρελθόντος μας . Αυτό επιτυγχάνεται με τον ασυνείδητο μηχανισμό άμυνας της προβολικής ταύτισης. Η συγκεκριμένη ψυχολογική διεργασία ενεργοποιείται μεταξύ ατόμων που ανταλλάσσουν έντονα συναισθήματα , πράγμα το οποίο συμβαίνει στα ζευγάρια.
Κατά την διάρκεια αυτής τ…